تبليغاتX
معنویِِت - عقلانیت

اول تو چنان بُدی که کس چون تو نبود / آخر تو چنان شدی که کس چون تو مباد

اشاره: این مطلب – با تذکر بعضی از دوستان – اندکی ویراستاری گردید. یادآور می‌شویم دست‌یابی به این مطلب را مدیون عبدالله یوسف‌زادگان هستیم.

سخنان مصطفی ملکیان – به‌عنوان داور – در جلسه دفاع رساله‌ی
«از تاملات عرفانی مولوی تا عناصر عرفانی در طریق تفکر مارتین هایدگر»

منبع: کتاب ماه فلسفه، شماره ۹، خرداد ۱۳۸۷

از این رساله بسیار نکته آموختم و این رساله یکی از بهترین رساله‌هایی‌ست که از سال 65 تا کنون در دانشگاه دیده‌ام. من صرفاً با روش تحلیلی نکاتی را اشاره‌ می‌کنم و امیدوارم طرح این نکات، نوعی سپاس تلقی شود.


ادامه مطلب
+ بارگذاری شده در  دوشنبه پنجم اسفند 1387  توسط عليرضا محمدي زاده  | 

معنویت-عقلانیت: خردادماه سال ۱۳۷۸، در دانشگاه مفید قم، نخستین کنگره‌ی بزرگداشت مقام علمی امام موسی صدر برگزار گردید. در همین راستا نشستی با حضور محمد مجتهدشبستری، مصطفی ملکیان، محمدرضا بهشتی و با اداره یوسف ایروانی، تحت عنوان «همزیستی بین ادیان» برگزار و حاصل آن در روزنامه همشهری (۱، ۲ و ۳) منتشر شد. ضمن تشکر ویژه از دوست عزیز حمید قاسمی، در زیر سخنان مصطفی ملکیان تقدیم می‌گردد

منبع: روزنامه‌ی همشهری، دوشنبه ۲۶ مهرماه ۱۳۷۸، شماره ۱۹۵۷

۱. مطلبی که من در ذیل سخنان آقای مجتهد شبستری عرض می‌کنم این است که ما باید به مسأله همزیستی مسالمت‌آمیز پیروان ادیان و مذاهب و مبانی نظری لازم برای این همزیستی، در سطح عمومی‌تری بپردازیم. به‌تعبیر دیگر مسأله این نیست که در محافل آکادمیک و در دانشگاهها و در مراکز تحقیقاتی‌ای که پیروان ادیان و مذاهب در سرتاسر جهان برپاکرده‌اند، صاحبنظران و اندیشمندان گاهی درباره ....


ادامه مطلب
+ بارگذاری شده در  جمعه بیست و پنجم مرداد 1387  توسط عليرضا محمدي زاده  | 

منبع: سایت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی

نقـد

كچوئيان: بعضي از ابعاد مطالب ايشان براي بنده، بيشتر روشن شد. نكته‌اي فقط در باب سخن اول ايشان مي‌گويم كه فرمودند سخنان ديگران را حمل بر احسن كنيد. اما نمي‌دانم چرا دربارة ما حمل به احسن نكردند بلكه برعكس در ادامه فرمودند كه ما مطلعيم و بيش از اينها مقام علم و آگاهي داريم؟! نمي‌دانم ايشان چگونه چنين تلقي از بحث داشتند كه بنده مي‌گويم سياست به حقيقت كاري ندارد؟!

اين بحث، يك بحث معرفتي است. هر حوزه از حوزه‌هاي معرفت و هر مسئله در جايگاه خاصي قرار مي‌گيرد و به نحو خاصي هم با آن مواجه مي‌شود. بحث اين است كه عقلانيت ابزاري در غرب به صورت مبناي يك تمدن در آمده است اما كسي مانند ماكس وبر مي‌گويد: «چنين نيست كه همه انسانها در اين عالم بايد از آن تبعيت كنند چون اين يك انتخاب ارزشي است.» به اعتقاد من، خود «حقيقت» نيز همين‌گونه است و بحث اين نيست كه حقيقت با سياست كاري ندارد. اتفاقاً در سياستي كه مورد ادعاي ماست حقيقت با سياست كار دارد ولي بحث اين است كه در فلسفه سياسي، بايد جايي اثبات شود كه ما از حقيقت تبعيت مي‌كنيم و ملزم به آن نيز هستيم. اين، يك الزام هنجاري است و بايد در جايي با ادّله‌اي كه گفته مي‌شود اثبات گردد.

به اين نكته نيز توجه شود كه ايشان بيان حقيقت را خيلي موسّع گرفتند و شايد اين مطلب، اشكالي بر ايشان نباشد ولي آنچه بديهي است آن است كه ما از حق به معناي «آنچه كه هست»، در معناي ترمولوژي آن تبعيت كنيم. ولي روشن است اين حق‌‌ها بنابر تفكرات ديني است كه خيلي فراتر از اين معناست مگر آنكه اين شهود را به شهود پيامبر (ص) معنا كرده و ديانت را صرفاً در اين چارچوب، محدود كنيم. در صورتي كه ما چنين فهمي از دين نداريم. علاوه بر اين اگر معناي مصطلح «حق و حقيقت» را در نظر بگيريم، آن نزاعي كه بين عرفاء و غير ايشان مطرح است مبتادر به ذهن مي‌شود كه نبايد از حقيقت به معناي عيني معرفتي آن تبعيت كرد بلكه بايد از شهودات خود تبعيت نمود.


ادامه مطلب
+ بارگذاری شده در  دوشنبه بیست و هفتم شهریور 1385  توسط عليرضا محمدي زاده  | 

منبع: سایت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی

شناسنامه:

عنوان: حكومت ديني و سكولاريزم (جلسه اول)

نوع فعاليت: کرسي نظريه پردازي و نقد انديشه - شماره 2

زمان برگزاري: 8/2/84

مکان برگزاري: سالن همايش دفتر تبليغات اسلامي

نظريه‌پرداز: دکتر مصطفي ملکيان

هيئت نقد: حجت الاسلام والمسليمن محمد تقي سبحاني و دکتر حسين كچوئيان

تاريخ انتشار: خرداد 84

مقدمه

ميراحمدي: اين جلسه، دوّمين نشست از سلسله كرسي‌هاي نظريه‌پردازي و نقد انديشه است. در ابتدا جناب آقاي دكتر ملكيان، نظرية خود را پيرامون «حكومت ديني و سكولاريزم» مطرح مي‌كنند و سپس از نظريات هيئت نقد و بررسي، جناب آقاي دكتر سبحاني و جناب آقاي دكتر كچوئيان استفاده مي‌شود. پس از بحث و گفتگو در اين زمينه از نقطه نظرات و ديدگاههاي اساتيد حاضر در جلسه نيز بهره‌مند خواهيم شد.

اما پيش از شروع بحث، تذّكر دو نكته ضروري است:

اوّل - همانگونه كه واقفيد هدف اصلي اين نشست‌ها ايجاد زمينه و فرهنگ لازم جهت نقد و بررسي ديدگاهها و انديشه‌هاست. لذا تلاش ما فراهم ساختن شرايطي است كه در آن، نقد سالم و عالمانه پيرامون موضوع مورد بحث صورت گيرد و نظريه‌اي از باب نمونه، با توجه به اهميت آن، به نقد و بررسي گذاشته شود. طبيعي است كه در يك جلسه نمي‌توان به تمام ابعاد و لايه‌هاي اين نظريه و ديگر نظريه‌ها پرداخت. قطعاً چنين انتظاري، معقول به نظر نمي‌رسد. با اين وجود فرصت مغتنمي است كه برخي از ابعاد و جنبه‌هاي يك نظريه، بررسي شود و حداقل، زمينه لازم براي نقد آنها فراهم گردد. اين خود يك امر ميمون و مبارك است.


ادامه مطلب
+ بارگذاری شده در  دوشنبه بیست و هفتم شهریور 1385  توسط عليرضا محمدي زاده  | 

مصطفى ملكيان

بخش اول            منبع: روزنامه ایران، شماره ۳۱۹۲ - شنبه ۲۵ تیر ۱۳۸۴

آنچه در اين گفتار عرضه مى‌شود بررسى مشكلاتى است كه در باب سنجه‌هاى ديندارى و تعيين اين سنجه‌ها به لحاظ نظرى و مفهومى - و نه به لحاظ عملى - وجود دارد. پرداختن به اين موضوع، باتوجه به ادبيات و مكتوبات وسيعى كه در اين زمينه وجود دارد - اعم از روانشناسى دين، جامعه‌شناسى دين و تا حدى تاريخ اديان - حتى به صورت بسيار موجز دشوار است. با اين همه بدون پرداختن به جزئيات به پاره‌اى نكات كلى، در اين باب اشارت مى‌كنم. بديهى است كه پرداختن به فروع وجزئيات بحث در حوصله اين گفتار نمى‌گنجد وتنها كليات رئوس اصلى بحث مورد توجه قرار خواهد گرفت. به نظر مى‌رسد كه موانع و مشكلات مفهومى در اين بحث به طور كلى به چهار دسته قابل تقسيم است: ۱ - تعاريف دين، ۲ - انواع و اقسام دين، ۳ - انواع و اقسام ديندارى و ۴ - ملاك و معيار تشخيص ديندارى


ادامه مطلب
+ بارگذاری شده در  شنبه بیست و سوم اردیبهشت 1385  توسط عليرضا محمدي زاده  |